Podejrzewasz, że mogło w ostatnim czasie dojść do zapłodnienia? Testy do diagnostyki ciąży dostępne są bez recepty. Stanowią pomocne narzędzie w weryfikacji przyczyny opóźnienia miesiączki.
Zasady działania
Testy ciążowe mają za zadanie potwierdzić obecność podjednostki beta gonadotropiny kosmówkowej, zwanej jako beta-hCG. Stężenie mierzone jest w moczu. W organizmie hormon wytwarza trofoblast i łożysko.
Kiedy wykonać test?
Hormon beta-hCG najczęściej widoczny jest już po 2 tygodniach od szacowanego momentu zapłodnienia. Najwyższy poziom hormonu beta-hCG, obserwowany jest między 60. a 80. dniem rozwoju ciąży.
Nie bez znaczenia pozostaje pora dnia na wykonanie testu. Pomimo tego, że producenci deklarują możliwość wykrycia ciąży z moczu pobranego o każdej porze dnia, zalecane jest uzyskanie próbki z pierwszej porannej mikcji. Wówczas stężenie hormonu beta-hCG jest najwyższe.
Rodzaje dostępnych testów
Wyróżnia się dwa rodzaje testów – z moczu albo z krwi. Każdy z dostępnych rodzajów sprawdza stężenie hormonu beta-hCG.
Testy z moczu
Najczęściej stosowanymi są testy do domowego użytku z wykorzystaniem próbki moczu. Są łatwe w zastosowaniu i powszechnie dostępne. Do wyboru są testy:
- Paskowe,
- Strumieniowe,
- Elektroniczne.
Testy paskowe zanurza się w badanej próbce moczu. Po upływie kilku minut pojawi się wynik. W przypadku testów strumieniowych, miernik trzymany jest w strumieniu moczu przez 5 sekund. Już po kilku chwilach uzyskuje się wynik. Nie ma konieczności zbierania próbki do osobnego pojemnika.
Ważna jest odpowiednia interpretacja wyniku. Dwie kreski to pozytywny wynik (ciąża), jedna kreska wynik ujemny (brak ciąży). Niekiedy wynik może być nieważny (uwidacznia się jedna kreska we wskazanym polu)
Wyróżnia się również testy ciążowe elektryczne. Wynik odczytywany jest z ekranu. Atutem jest fakt, że test wskaże ciążę, ale także jej tydzień.
Wadą jest mniejsza czułość testów z moczu, niż tych wykonywanych z krwi.
Badanie Beta-hCG z krwi
Oznaczanie beta-hCG z krwi wykonywane jest w laboratoriach medycznych. Metoda cechuje się wyższą czułością niż testy ciążowe do domowego użytku. Wyróżniamy dwa rodzaje badań, tj. jakościowe oraz ilościowe. Pierwszy sprawdza, czy hormon hCG występuje we krwi, co daje wynik pozytywny bądź negatywny. Test ilościowy ma za zadanie określić dokładną ilość hormonu hCG, co pomaga w ocenie konkretnego tygodnia ciąży. Badanie wykonywane jest w celu monitorowania przebiegu ciąży, np. w przypadku problemów zdrowotnych Pacjentki. Na wyniki oczekujemy kilka dni.
Czułość testów ciążowych
Badania hormonów z krwi są niezwykle czułe. Ich wykonanie pozwala na wykrycie zapłodnienia dopiero po upływie 6-8 dni. Testy z moczu są mniej czułe. Wyniki są wiarygodne dopiero po upływie około 1-2 tygodni od planowanego terminu miesiączki.
Przyczyny fałszywych wyników
Wyniki w testach z moczu fałszuje wykonane ich zbyt wcześnie albo niezgodnie z instrukcją. Stężenie hormonu beta-hCG może nie zostać wykryte, albo wskazane za fałszywie dodatnie, jeśli testy z moczu nie będą właściwe przechowywanie (produkt musi być w suchym i chłodnym miejscu). Nieprzestrzeganie załączonej instrukcji również może zafałszować wynik, np. inna ilość aplikowanego na test moczu od wskazanej w instrukcji.
Pozytywny test – co dalej?
Pozytywny wynik powinien zostać zweryfikowany przez ginekologa. Wykonywane jest USG typu dopochwowego, badania z krwi. Lekarz obejmie swoją Pacjentkę opieką medyczną, prowadząc ciążę aż do rozwiązania. Stała kontrola zdrowia Pacjentki i rozwijającego się płodu umożliwia bieżącą reakcję na wykrycie nieprawidłowości i wdrożenia właściwej procedury medycznej.
FAQ- najczęstsze pytania o testy ciążowe
- Czy test z moczu wykrywa 3- dniową ciążę?
Nie. Wiarygodność można uzyskać dopiero po upływie 1-2 po spodziewanym terminie miesiączki.
- O jakiej porze dnia wykonać test?
Najwiarygodniejszy wynik można pozyskać z porannej mikcji. Producenci testów dopuszczają pobranie próbki z moczu w innych częściach dnia.
- Czy uzyskuje się negatywny wynik pomimo ciąży?
Tak, zwłaszcza w przypadku wczesnej, kilkudniowej ciąży.
- Co gdy wynik jest nieprawidłowy?
Test musi zostać powtórzony. Warto skorzystać z metody oznaczania hormonu z krwi.
Bibliografia:
- Poradnik zdrowotny dla pacjentek – Nowak, A. (2019). Ciąża krok po kroku: przewodnik dla kobiet. Wydawnictwo Medyczne, Warszawa.,
- Poradnik farmaceutyczny / instrukcje – Diagnostyka laboratoryjna w ginekologii: Test ciążowy – instrukcja użytkownika / ulotka testowa dostępna w Polsce.,
- WHO (2025). WHO guideline on preventing early pregnancy and poor reproductive outcomes among adolescents in low- and middle-income countries.
