Wirus brodawczaka ludzkiego (tzw. HPV) jest powszechną infekcją. Angielska nazwa to Human Papillomavirus.
Pojawia się też HPV u mężczyzn. Wirus został odkryty w 1949 roku przez Maurice’a J. Straussa..
Należy do rodziny papilomawirusów. To małe, bezotoczkowe, epiteliotropowe wirusy. Ich materiałem genetycznym jest dwuniciowe DNA. Infekują nabłonek błony śluzowej i skóry (indukują proliferację komórek). Centrum Kontroli Chorób Stanów Zjednoczonych wskazuje, że aż połowa aktywnych seksualnie osób zostanie zarażona omawianym wirusem.
Jak się zarazić?
Zakażenie następuje przez transmisję poziomą w stosunkach seksualnych.
Zakażenie jest 17 razy wyższe u mężczyzn aktywnych seksualnie o orientacji homo i biseksualnej. Dodatkowo wczesny wiek inicjacji seksualnej, duża liczba partnerów biznesowych, znacznie zwiększa ryzyko.
Możliwe jest także zaraźliwe drogą wertykalną (jednak o wiele rzadziej). Wówczas matka przenosi infekcję na swoje nienarodzone dziecko. Wirus może się także przenieść podczas porodu naturalnymi siłami natury.
Groźne typy HPV
American Cancer Society podaje, że dotychczas odkryto ponad 200 typów wirusa. Wyróżniamy typy niskoonkogenne, czyli niskiego ryzyka, oraz typy wysokiego ryzyka. Typy niskiego ryzyka wywołują głównie zmiany płaskonabłonkowe. Typy groźne mogą stanowić przyczynę złośliwych zmian nowotworowych:
- Skóry (rozwój brodawkowatej dysplazji naskórka),
- Raka kolczystokomórkowego skóry,
- Rak płaskonabłonkowy gardła i jamy ustnej,
- Narządów płciowych i odbytu
Najbardziej groźny jest podtyp 16 i 18 wirusa HPV.
Czy choroba daje objawy?
U większości mężczyzn bezobjawowo. Jeśli zakażenie ma miejsce typami wysokoonkogennymi, wówczas można obserwować brodawki narządów płciowych. Są one najczęstsze zlokalizowane na penisie, w pachwinach, na jądrach. Mogą pojawić się na udach, w okolicy odbytu. Brodawki mogą występować pojedynczo, albo grupowo. Są najczęściej płaskie, ale zdarzają się również wypukłe. Zazwyczaj nie są bolesne.
Pierwsze, niepokojące sygnały
Głównym sygnałem są kłykciny kończyste. To inna nazwa brodawek. Są małe, miękkie, różowe albo cieliste. Dodatkowo wiążą się ze swędzeniem, pieczeniem. Pojawia się duży dyskomfort w okolicy zaobserwowanych zmian. Rzadko występować będzie krwawienie albo podrażnienie. Natychmiast do lekarza należy udać się przy:
- Owrzodzeniach na prąciu,
- Guzkach/ zgrubieniach na prąciu,
- Trudnościach z połykaniem, oddychaniem.
HPV – płodność i jakość nasienia
Wirus może wpływać na płodność mężczyzny. Nie jest jednak regułą. Pogarszają się niektóre parametry nasienia. Obserwuję się zmniejszoną ruchliwość plemników. Dodatkowo cechują się niższą żywotnością. Duża część może umierać przed dotarciem do komórki jajowej. Wirus może uszkadzać DNA plemników. Niektóre badania pokazują zwiększoną fragmentację DNA. Lekarze wskazują, że HPV wiąże się z powierzchnią plemników, utrudniając ich funkcjonowanie.
Testy na HPV
Na początku przeprowadza się wywiad, połączony z badaniem fizykalnym.
Konkretna diagnoza wiąże się z koniecznością pobrania materiału z cewki moczowej, prącia, okolic krocza. Może być to inne miejsce ze zmianą chorobową. Badanie wykrywa obecność DNA wirusa.
Leczenie wirusa HPV
Nieleczone HPV może wywołać poważne powikłania. Zgłosić należy się do lekarza rodzinnego, wenerologa czy urologa.
Do czasu pełnej diagnostyki, zakończenia leczenia, należy unikać zbliżeń seksualnych.
Nie opracowano jednej, skutecznej metody leczenia wirusa.
Profilaktyka przed zakażeniem wirusem
W Polsce dostępne są bezpłatne szczepienia dla mężczyzn przeciw wirusowi HPV. To doskonała ochrona, dostępna za darmo od 2024 roku. Najlepiej zaszczepić mężczyzn przed rozpoczęciem życia seksualnego. Lekarze rekomendują szczepienia po ukończeniu 9 roku życia, do ukończenia 14 roku życia. To zalecenia wydane w ramach powszechnego programu szczepień. Można szczepić chłopców w innym wieku, o ile pediatra wystawi e- receptę na szczepionkę dwuwalentną.
FAQ – najczęściej zadawane pytania
- Co robić przy HPV?
Nie można panikować, gdy podejrzewamy zakażenia HPV. Konieczna jest wizyta lekarska.
- Jakie sa objawy?
Najczęściej wirus jest bezobjawowy. Jeśli występują, to w postaci brodawek na prąciu, strefie intymnej czy udach.
- Jak sprawdzić czy mam HPV?
U kobiet diagnostyka jest prostsza (cytologia, badania przesiewowe). U mężczyzn pobierana jest próbka ze zmiany chorobowej, gdzie wykrywa się DNA wirusa.
- Czy to groźne?
Jest to zależne od typu wirusa. Najgroźniejsze choroby, objawy, wywoła typ 16 i 18 HPV.
Bibliografia:
