Nowotwór złośliwy sutka to rzadki rodzaj nowotworu obszaru piersi. Obejmuje skórę brodawki sutkowej. Może dotyczyć też męskiej populacji. Często mylony z innymi schorzeniami.
Przyczyny
Rak sutka powstaje przez nieprawidłowy podział i namnażanie komórek w piersi. Co jednak wywołuje ten stan? Może być to nadmierna masa ciała. Aż 58% częściej może wystąpić ten problem w II albo III stopniu otyłości.
Nadmierna ekspozycja na promieniowanie UV również zwiększa ryzyko. Dodatkowo rak na sutku może stanowić konsekwencję stosowania innej radioterapii w przeszłości. Palenie tytoniu i regularne picie alkoholu także zwiększają ryzyko.
Genetyka a rak sutka
Rak sutka może być genetyczny. Badania wskazują, że czynniki dziedziczne są przyczyną od 10 do 30% wszystkich zachorowań. Po swoich przodkach możemy dziedziczyć uwarunkowaną genami predyspozycje do zachorowania na raka sutka.
Łatwo o skłonnościach genetycznych można dowiedzieć się z oznaczenia mutacji w regionie genu BRCA1 i BRCA2.
Hormonalna terapia zastępcza (HTZ)
Omawiana dolegliwość według wskazań naukowców może być wynikiem stosowania hormonalnej terapii zastępczej, w skrócie HTZ. To metoda stosowana u Kobiet po menopauzie. Co ważne, ryzyko pojawia się znacznie wyższe, dopiero, gdy terapia stosowana jest przez więcej niż 5 lat.
Nowotwór sutka nie tylko u Pań
Mężczyźni również mogą cierpieć na rak sutka. Jednak męska część populacji nie posiada gruczołów mlecznych, ani tak bogatej tkanki gruczołowej. W efekcie znacznej częściej jest to ginekomastia. Nie jest to nowotwór złośliwy a łagodna choroba obejmująca gruczoły piersiowe. Objawami jest powiększenie piersi.
Pierwsze objawy
Pierwsze objawy raka sutka to otoczka wokół zainfekowanego sutka, o ciemnym zabarwieniu. Najczęściej wyczuwa się też guzy (pojedyncze albo mnogie) w piersi. Na samym początku mogą nie występować żadne objawy. Najczęściej zmiany czy przesłanki do diagnozy ukazują profilaktyczne badania mammografii, USG piersi. Może wykryć coś także ginekolog podczas badania fizykalnego piersi. Dodatkowo samodzielnie można badać piersi w domu i wówczas wykryć przez samobadanie guzki, narośl na brodawce czy zmianę jej koloru.
Co może zaniepokoić?
Do objawów, które mogą wywołać niepokój, zaliczana jest wydzielina z sutków. Może być krwawa, żółta albo ropna. Niepokojący jest spłaszczony sutek albo inne zmiany morfologiczne. Badania wymaga skóra na sutku lub wokół niego łuszcząca czy zgrubiała. Obserwacji wymaga ból sutka, jego swędzenie czy ciągłe mrowienie.
Najbardziej niepokojącym objawem powinna być cała powiększona, czerwona pierś, z tzw. skórką pomarańczową. To wskazanie, że może występować rak zapalny sutka – wyjątkowo złośliwy, agresywny i szybko postępujący. Atakuje też węzły chłonne.
Jak wykluczyć albo potwierdzić problem?
Narośl na brodawce sutkowej nie zawsze musi oznaczać nowotwór. Często rak sutka myli się z nie groźnymi chorobami skóry. Może pojawić się zwyczajna wysypka, np. alergiczna. Często występuje też atopowe zapalenie skóry.
Diagnostyka w pierwszym kroku to badanie fizykalne. Zlecane są badania laboratoryjne. Oznacza się antygeny (CA15-3, CA 125, CEA).
Niekiedy konieczne jest pobranie do badań wycinka skóry albo biopsja węzłów chłonnych.
Kto najczęściej choruje?
Nowotwory piersi to najczęstszy rodzaj nowotworów u Kobiet. Najwięcej zachorowań odnotowano w USA, Australii, Kanadzie. Przodują też kraje Europy Zachodniej. Najmniejsza ilość Kobiet diagnozowana jest na takie choroby w Afryce i Azji. Co roku aż 1,5 miliona Kobiet na całym świecie dostaję druzgocącą diagnozę. Około 400 z nich nowotworów doprowadza do zgonu. Sporadycznie rak sutka występuje u młodych osób, najczęściej wśród grupy w wieku 50 i więcej lat.
FAQ- najczęstsze pytania o raka sutka
- Gdzie szukać pomocy?
Internista to lekarz, który udzieli pierwszy porad, wskazań przy podejrzeniu nowotworu. Pokieruje na właściwe badania.
- Jak działać profilaktycznie?
Trudno wskazać profilaktykę. Regularne badania i ochrona przed uderzeniem to jedyne działania.
- Czy rak sutka jest wyleczalny
Tak, jeśli szybko zostaje zdiagnozowany. Najczęściej udaje się wyjść z choroby do jej III stadia.
- Co ile należy kontrolować piersi?
Samodzielnie bada się piersi co miesiąc, 5-10 dni po miesiączce. Lekarz raz na 1-2 lata.
Bibliografia:
- Czarnecka, A., & Kamiński, M. (2019). Rak piersi – diagnoza i leczenie. Kraków: Wydawnictwo Medyczne.,
- World Health Organization. (2020). Breast cancer: prevention and control,
- Adamczewski, Z., & Kaczmarek, K. (2015). Choroby nowotworowe. Przewodnik diagnostyczny i terapeutyczny. Warszawa: PZWL.
