Zmiany pojawiające się na skórze dotykają wielu. Jeśli jednak zaobserwować można czerwoną plamę pokrytą łuskami, wówczas wskazuję się nałupież różowy, zwany jako łupież Gilberta. Okazuję się, że dolegliwość wywołuje wirus herpes o typie 6 oraz 7. Dodatkowo najczęściej uwidacznia się w okresie zimowym oraz jesiennym. Pomimo tego, że zmiany, które się uwidocznią, mogą wydawać się zaawansowane i poważne, jest to schorzenie łagodne, z dobrym rokowaniem.
Przyczyny dolegliwości
Przyczyny omawianej przypadłości nie są jasno sprecyzowane. Według badań najczęściej jest to choroba o podłożu zakaźnym. Można wskazać, że za główną przyczynę uważa się łojotokowe zapalnie skóry.
Jeśli mówimy o przyczynach wirusowych, zakażenie wywołane ludzkimi herpes, tj. HHV 6 i HHV 7, wskazuje się jako pierwsze. Co więcej, pogłębiona analiza wskazuje, że przyczynę może stanowić wirus ospy wietrznej oraz wirus półpaśca (HHV 3). Do możliwych, potencjalnych przyczyn zalicza się również wirus Epsteina – Barr. (EBV).
Charakterystyczne objawy
Objawy łupieżu Gilberta to uogólniona wysypka. Zmiany występują na tułowiu. Mogą również na rękach czy nogach. Na początku są tzw. objawy zwiastujące, tj. blaszki macierzyste. Są do kilkucentymetrowe ogniska rumieniowe cechujące się ciemnoróżową albo czerwoną barwą. Wnętrze pokryte zostaje łuskami. Dodatkowo brzegi zmian skórnych są lekko uniesione o łuszczącym charakterze. Centralna część zmiany jest jaśniejsza, niż kolor jej brzegów. Może być to jedyny objaw i być widocznym do 2 tygodni. Wśród objawów ogólnych, dodatkowych, wyróżnić można m.in.:
- Bóle głowy,
- Dyskomfort odczuwany w gardle,
- Nudności,
- Bóle stawów,
- Powiększone węzły chłonne,
- Stan podgorączkowy albo gorączka
Kolejnym etap choroby to pojawienie się uogólnionej wysypki, po dwóch stronach ciała. Może uwidocznić do 6 tygodni od pierwszych objawów. Co charakterystyczne, zmian nie zauważymy na błonach śluzowych. U wielu Pacjentów obserwuje się niezwykle uporczywy świąd powstałych zmian skórnych.
Jak długo trwa taka dolegliwości?
Można uśrednić, że przez około 45 dni, a w skrajnych przypadkach nawet do 12 tygodni występują opisywane objawy. Może wystąpić nawrót choroby (kilku dni – kilkanaście miesięcy od pierwotnego zachorowania). Wówczas nie pojawi się już blaszka jako pierwszy etap, a zaobserwowane zmiany najczęściej są mniej uciążliwe i rozległe. Nawroty choroby mają miejsce rzadko.
Diagnostyka
Łupież Gilberta diagnozowany jest głównie u dzieci, do 10 roku życia. Omawiana dolegliwość występuje też u dorosłych (najczęściej do 35 lat). Rzadko wykrywany jest u osób w podeszłym wieku. Rozpoznanie przypadłości zazwyczaj nie sprawia wielu trudności. Dolegliwość ma charakterystyczny przebieg i jednoznaczne objawy skórne – wysypka, która pojawia się przy łupieżu Gilberta, ma bardzo typowy wygląd. Nic więc dziwnego, że najczęściej dla lekarza wystarczające są badania fizykalne wraz z wywiadem przeprowadzonym z Pacjentem. Tylko w rzadkich przypadkach zleca się badania laboratoryjne.
Leczenie
Łupież różowy to dolegliwość, która w większości przypadków ustąpi samoistnie, zazwyczaj w ciągu kilku tygodni. Pomimo tego zalecane jest stosowanie właściwej pielęgnacji skóry, a więc specjalistycznych emolientów do mycia i pielęgnacji. Ich głównym celem jest doskonałe nawilżenie oraz ochrona skóry.
Przy uporczywym swędzeniu, u Pacjenta wdraża się leczenie przeciwhistaminowe wraz z lekami glikokortykosteroidowymi.
FAQ- najczęstsze pytania o łupież Gilberta
- Jak złagodzić problem w domu?
Podstawę łagodzenia stanowi nawilżanie skóry. Należy zadbać o odtworzenie bariery hydrofobowej.
- Czy łupież jest groźny?
Nie. Nie powoduje powikłań, a szczególnej obserwacji wymaga tylko u kobiet w ciąży.
- Jak dochodzi do zarażenia?
Choroba nie jest przenoszona przez użytkowanie tożsamych przedmiotów. Jest związana z reaktywacją wirusów.
- Jak pielęgnować skórę?
Kąpiele powinny być krótkie, w letniej wodzie, z zastosowaniem łagodnych, nawilżających emolientów. Konieczne jest unikanie gorącej wody.
Bibliografia:
- Krawczyk, P., & Ziółkowski, G. (2017). Choroby skóry i ich leczenie. Kraków: Wydawnictwo Medyczne,
- World Health Organization. (2019). Skin diseases and dermatological conditions,
- Nowak, A. (2019). Dermatologia kliniczna (3. wyd.). Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL.
