Problemy z utrzymaniem równowagi połączone z zaburzeniami słuchu, mogą być jednoznacznymi objawami choroby Meniere’a. Poznaj częste przyczyny dolegliwości oraz metody, jak skutecznie walczyć z jej objawami.
Czym jest choroba i kogo spotyka?
Omawiana dolegliwość dotyczy ucha wewnętrznego. Pojawiające się przy chorobie objawy mają charakter nawracający, zakłócając codzienną egzystencję. Zespół Meniere’a podczas wystąpienia ataku, często uniemożliwia wykonywanie pracy czy prowadzenie pojazdów mechanicznych. To rzadka przypadłość – choruje około 1 na 1000 osób. Najczęściej diagnozowana pomiędzy 30 a 60 rokiem życia. U 10% zdiagnozowanych osób choroba wykazuje podłoże genetyczne.
Przyczyny
Przyczyny choroby Meniere’a nie zostały jednoznacznie wskazane. Według badaczy za chorobę prawdopodobnie odpowiedzialna jest nadmierna ilość płynu, który gromadzi się w uchu wewnętrznym. Takie zjawisko prowadzi do poszerzenia układu endolimfatycznego, co finalnie wywołuje wodniaka błędnika błoniastego. Warto wiedzieć, że błędnik jest odpowiedzialny za utrzymanie równowagi ciała. Stymuluje receptory w czasie ruchu, które odpowiadają za wysyłanie sygnałów do mózgu o pozycji i ruchu ciała.
Według innych badań chorobę mogą wywoływać także zmiany w krążeniu krwi w uchu. Niedotlenienie pojawia się przy skurczu naczyń. Obserwuje się zwiększenie ilości toksycznych produktów przemiany materii. To wszystko może skutkować uszkodzeniem błędnika błoniastego.
Najczęściej obserwowane objawy
Choroba Meniere’a i jej objawy są różnorodne. Najczęściej odczuwa się silne i niespodziewane zawroty głowy. Często odczuwane jest wirowanie w głowie o nagłym początku, które potem samo ustępuje.
Objawem są też szumy uszne (dzwonienie czy brzęczenie w uszach), co prowadzi do trudności w słyszeniu. Co charakterystyczne, pojawia się tzw. pełność w uchu (ucisk albo zatkanie). Objawy dotykają Pacjentów nagle, trwające od kilku minut, w skrajnych przypadkach do kilku godzin.
Objawami towarzyszącymi są:
- Nudności,
- Wymioty,
- Napięcie nerwowe,
- Depresja,
- Nerwica lękowa,
- Bezsenność,
- Problemy z pamięcią i koncentracją,
- Oczopląs.
Diagnostyka
Diagnostyka choroby Meniere’a polega przede wszystkim na wykonaniu audiometrii oraz badaniu równowagi. Pierwsze z wymienionych badań ocenia stopień utraty słuchu. Przed badaniem przeprowadzane są jeszcze próby z preparatami odwadniającymi. Podawany jest glicerol albo furosemid. Jeśli nastąpiła wyraźna poprawa w słyszeniu, diagnozuje się w ten sposób obecność wodniaka błędnika.
Przy badaniach równowagi oceniane są funkcje błędnika.
Niekiedy wskazana jest tomografia komputerowa albo rezonans magnetyczny, co pozwala na wykluczenie innych dolegliwości.
Leczenie
Proces leczenia skupia się na łagodzeniu objawów. Często wdrażane są diuretyki, których głównym zadaniem jest zmniejszenie ilości nagromadzonego płynu w uchu wewnętrznym. Jeśli pojawiają się wymioty i nudności, stosowane są leki przeciwwymiotne. Wspomagająco wdrażane są leki poprawiające krążenie krwi w uchu czy leki przeciwhistaminowe. Ich zadaniem jest łagodzenie zawrotów i bólu głowy.
Jeśli w uchu wykryty zostaje stan zapalny, który powstał przez nagromadzenie się bakterii, stosuje się zastrzyki z glikokortykosteroidami (antybiotykami), które są bezpośrednio aplikowane do jamy bębenkowej.
Rzadko kiedy konieczne jest leczenie operacyjne. Rozważane jest tylko, gdy środki farmakologiczne nie przynoszą poprawy w odczuwanych objawach. Wykonuje się zabiegi operacyjne, które polegają na przecięciu nerwu przedsionkowego albo dekompresji worka endolimfatycznego. Czasami niezbędny jest drenaż nadmiaru płynu w uchu.
Jako uzupełnienie leczenia zalecana jest terapia poznawcza wraz z behawioralną, co pozwala na zmianę sposobu myślenia oraz ćwiczenia utrzymania równowagi.
Rokowania dla Pacjentów
Choroba Meniere’a nie jest uleczalna. Jednak pozostając pod stałą opieką lekarza, można doskonale zniwelować jej objawy (właściwe środki farmakologiczne). Unikanie sytuacji stresowych również jest niezwykle ważne. Warto pomyśleć także nad zmianą diety, maksymalnie
zmniejszając podaż soli.
FAQ- najczęstsze pytania o chorobę Meniere’a
- Czy z chorobą można latać samolotem?
Tak, ale z pewnymi zastrzeżeniami. Etap choroby musi być jednak ustabilizowany, objawy są dobrze kontrolowane przez stosowanie właściwego leczenia.
- Gdzie boli głowa przy chorobie Meniere’a?
Ból głowy może stanowić dodatkowy objaw. Zwykle występuje po tej stronie co chore ucho, w okolicy skroni albo za uchem.
- Czy dolegliwość jest groźna dla życia?
Nie, lecz nieleczona może prowadzić do całkowitej utraty słuchu. Dodatkowo znacznie pogarsza codzienny komfort egzystowania.
- Czy kofeina i papierosy przyczynią się do ryzyka ataku?
Tak, ponieważ pobudzają układ nerwowy. Używki zwężają także naczynia krwionośne.
Bibliografia:
1.Przewoźny T. T., Klein-Obrębska A. Choroba Ménière’a: obraz kliniczny, diagnostyka i leczenie. CNS Reviews, 2018, 2(4), 301–312.,
2. Rogowski, M. (2007). Choroba Meniere’a – jak można pomóc farmakologicznie. Świat Medycyny i Farmacji, 1(75), 44–48.,
3.Kaźmierczak H. Leczenie zachowawcze choroby Meniere’a. Biblioteczka Prospera Meniere’a, Uniwersytet Mikołaja Kopernika, Toruń 1998, t.2, nr 4, s.27–30.