Każdego dnia wykonujemy kilka tysięcy kroków. Pojawiający się ból pięty może znacznie utrudnić codzienne funkcjonowanie. Eksperci wskazują, od czego może pojawiać się ból, jak się go diagnozuje i leczy.
Anatomia stopy i pięty
W celu zrozumienia etymologii bólu w pięcie, należy poznać najważniejsze informacje anatomii stopy. Wyróżnić można jej 3 części:
- Przedstopie,
- Śródstopie,
- Tyłostopie.
Pięta składa się głównie z kości piętowej. W tej części stopy znajduje się:
- Guz piętowy (miejsce przenoszenia obciążenia),
- Przyczep ścięgna Achillesa,
- Przyczep powięzi podeszwowej,
- Kalatki maziowe.
Urazom, naciąganiom, mogą ulegać przyczepy ścięgien, a złamaniom i uszkodzeniom kości w stopie i pięcie.
Przyczyny bólu
Przyczyny bólu pięty są niezwykle rozległe i różnorodne. Jedną z najczęściej występujących przyczyn jest zapalenie stawów, które wynika najczęściej z dny moczanowej bądź reumatoidalnego zapalenia stawów. Przy dnie moczanowej dochodzi do odkładania się w tkankach kryształów moczanu sodu.
Kolejną przyczyną są różnego rodzaju infekcje. Wśród popularnych wskazać należy zapalenie kości i szpiku bądź owrzodzenia u diabetyków.
Ból w pięcie może wynikać również z urazów mechanicznych. Wystarczy niekontrolowany upadek albo skok, który doprowadzi do naciągnięcia, uszkodzenia struktur pięty i stopy.
Mniej znanymi przyczynami jest neuropatia. To schorzenie, które polega na uszkodzeniu korzeni nerwowych w odcinku lędźwiowym kręgosłupa. Ból może wywołać również nerwiak, bądź uciśnięcie nerwów stopy i pięty.
Wskazać należy również:
- Ostrogę piętową (kostna narośl na kości piętowej),
- Zapalenie ścięgna Achillesa (przeciążeniowe uszkodzenie z bólem i sztywnością),
- Deformacja Haglunda (kostne zgrubienie tylnej części kości piętowej),
- Złamanie przeciążeniowe kości piętowej,
- Zapalenie rozcięgna podeszwowego
Częste objawy
Wskazać należy inne objawy towarzyszące oprócz bólu. Przy dnie moczanowej oprócz bólu pięty pojawia się również obrzęk, silne zaczerwienienie, a także wzrost temperatury na skórze, najczęściej nad zaatakowanym stawem. Zapalenie rozcięgna podeszwowego objawia się pulsującym bólem pięty od spodu, od wewnętrznej strony.
Często ból w pięcie pojawia się tylko przy chodzeniu, a z biegiem czasu także w pozycji siedzącej oraz przy leżeniu.
Jeśli Pacjent odczuwa ból na podeszwie stopy, wówczas najprawdopodobniej wystąpiła ostroga piętowa.
Wśród dodatkowych dolegliwości może wystąpić:
- Gorączka,
- Uczucie zmęczenia i rozbicia,
- Dreszcze,
- Sztywność stawów,
- Silna opuchlizna.
Diagnostyka
Podstawową diagnostyki przy omawianym schorzeniu są badania laboratoryjne. Najważniejsze jest oznaczenie stężenia kwasu moczowego. Ważny jest także wywiad medyczny opisujący charakter bólu i jego dokładną lokalizację. W niektórych przypadkach pomocne są badania obrazowe, RTG, rezonans magnetyczny oraz USG.
Leczenie
Co stosować na ból pięty? Proces zależy od przyczyny dolegliwości. Jeśli ból wywołany jest przez naciągnięcie, przeciążenie, podawane są leki przeciwbólowe i zalecane są dla Pacjenta ćwiczenia – rozciągające oraz wzmacniające. Na czas rekonwalescencji zabrania się intensywnych ćwiczeń fizycznych.
Wspomagająco medyk zleca zakup wkładek ortopedycznych. Popularną metodą jest taping, inaczej zwany jako plastrowanie. Dzięki temu stabilizuje się konkretne obszary stopy, np. piętę czy staw skokowy. Często leczenie polega na terapii falami uderzeniowymi. Są one pomocne w zniwelowaniu bólu i uczucia naciągnięcia. W najbardziej zaawansowanych przypadkach, np. podczas złamań, niezbędna jest interwencja chirurgiczna.
Działania profilaktyczne
W celu ochrony występowania bólu w pięcie, należy utrzymać właściwą masę ciała. Nadwaga albo otyłość powodują dodatkowe obciążenie, co zmniejsza zdolność samodzielnej regeneracji układu kostnego w całym ciele. Dodatkowo należy zadbać o właściwie wyprofilowane, wygodne do chodzenia obuwie. Buty nie mogą powodować żadnego nacisku na piętę
FAQ – najczęstsze pytania
1. Jak walczyć z bólem przed wizytą?
Oczekując na wizytę wykonaj zimne okłady. Dużo odczuwają i odciążaj bolącą piętę.
2. Czy dolegliwość bólową na pięcie może być od butów?
Tak, źle dobrane obuwie, z twardym zapiętkiem, złym wyprofilowaniem, za ciasne, będą wywoływać ból.
3. Co mi dolega przy bólu w pięcie z rana?
Jeśli ból odczuwa się głównie o poranku, świadczy to o ostrodze piętowej albo zapalenie rozcięgna podeszwowego.
4. Czy dolegliwość przejdzie sama?
Dolegliwość zawsze wymaga profesjonalnej diagnostyki – ból zazwyczaj nie ustępuję samoistnie.
Bibliografia:
1.World Health Organization. (2020). Pain management in the context of health care systems.,
2. Centers for Disease Control and Prevention. (2021). Heel Pain: Causes, Symptoms, and Treatment,
3. Bogucki, S., & Kowalski, A. (2018). Ortopedia i traumatologia: Podstawy leczenia schorzeń układu ruchu. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL.